بزرگترین کتیبه خط پهلوی دنیا همچنان بدون حفاظت

بزرگترین کتیبه خط پهلوی دنیا همچنان بدون کمترین حفاظتی در معرض عوامل فرسایشی قرار دارد و هیچ خبری از تحقق وعده های مسئولان ذی ربط برای حفاظت از این اثر ارزشمند نیست.

کد خبر: ۸۵۴۳

تاریخ: ۱۴ فروردين ۱۳۹۱ - ۱۲:۳۸

به گزارش خبرنگار مهر، کتیبه باستانی کردیر که در مجاورت روستای سرمشهد در 80 کیلومتری کازرون و در ارتفاع 30 متری از سطح زمین قرار دارد در دوران ساسانیان و از زبان کردیر، یکی از برجسته ترین موبدان این دوره تاریخی و در زمان پادشاهی بهرام دوم نوشته شده است.

باتوجه به اینکه این اثر از سال 1318 و در ردیف 336 فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده اما پس از گذشت نزدیک به 80سال از زمان ثبت آن، هنوز هیچگونه اقدام حفاظتی که بتواند ضامن بقای این خطوط باستانی و حفظ این کتیبه 11متر مربعی باشد، صورت نگرفته است.

پس از آنکه در شهریورماه امسال گزارشی در خصوص تشدید فرسایش کتیبه کرتیر که بزرگترین کتیبه خط پهلوی دنیا محسوب می شود، در خبرگزاری مهر منتشر شد معاون میراث فرهنگی استان فارس نسبت به انتشار این خبر واکنش نشان داد و اعلام کرد که بر اساس برنامه ریزیهای صورت گرفته کتیبه کرتیر کازرون با پیش بینی اعتبار لازم در سال جاری مرمت می شود تا از روند فرسایش این اثر تا حدودی جلوگیری شود.

عضو شورای مرکزی انجمن هم اندیشان جوان شهرستان کازرون در این رابطه گفت: متأسفانه با وجود وعده مرمت، طی شش ماه گذشته اقدام چندانی برای حفاظت اصولی از این کتیبه منحصر به فرد و نقش برجسته زیرین آن صورت نگرفته است.

محسن عباسپور ادامه داد: پس از تجربه تلخ تخریب بخشی از نقش برجسته بهرام در تنگ چوگان کازرون، حداقل این انتظار می رفت که مسئولان و نهادهای متولی، اقدامات ویژه ای را برای افزایش حفاظت های فیزیکی از نقوش برجسته و کتیبه های کازرون داشته باشند اما متأسفانه این اقدامات تنها به صورت حداقلی و محدود به آثار موجود در تنگ چوگان تحقق یافت و برای آثار ارزشمند و بی نظیری مانند بزرگترین کتیبه خط پهلوی دنیا که پیش از این هم وعده حفاظت از آن داده شده بود، هیچ اقدامی صورت نگرفت.

وی اظهار داشت: نگران این مسئله هستیم که کم توجهی و بی مهری برخی از مسئولان و دستگاه های ذی ربط نسبت به حفاظت از این دست از آثار در نهایت موجب تکرار حوادث تلخی مانند تخریب نقش بهرام شود و آن موقع دیگر نمی توان جایگزینی برای این آثار یافت.

این فعال میراث فرهنگی بیان کرد: خوشبختانه در منطقه سرمشهد، مدتهاست که اهالی منطقه حساسیتهای خوبی در خصوص حفاظت از کتیبه کردیر دارند اما بدون شک برای حفاظت اصولی از چنین اثر ارزشمند و بی نظیری باید اقدامات اصولی مانند فنس کشی متناسب با فضا، نورپردازی در شب، استقرار نگهبان دائمی برای کنترل کتیبه کردیر، نقش برجسته بهرام و شهر تاریخی سرمشهد و... را انجام داد.

وی اظهار داشت: بدون شک چنین اقداماتی در کنار تقویت زیرساختهای گردشگری در این منطقه، هم برای برخی از اهالی ایجاد اشتغال خواهد کرد و هم حساسیتهای بهتری را در خصوص حفاظت فیزیکی نقش به وجود خواهد آورد اما متأسفانه تا به امروز چنین اقداماتی تنها در حد حرف و بر روی کاغذ باقی مانده است.

عباسپور با بیان اینکه نزدیک به 80سال از زمان ثبت کتیبه پهلوی می گذرد، گفت: هنوز هیچگونه اقدام حفاظتی که بتواند ضامن بقای این خطوط باستانی و حفظ این کتیبه 11متر مربعی باشد صورت نگرفته است.

عضو شورای مرکزی انجمن هم اندیشان جوان شهرستان کازرون با بیان اینکه عمده ترین آسیب هایی که تا به حال به کتیبه کردیر وارد آمده دارای دو عامل اصلیانسانی و فرسایشهای طبیعی است، اظهار داشت: کتیبه کرتیر به واسطه واقع شدن در موقعیت خاصکوهی که بر آن حجاری شده در معرض مستقیم عوامل فرسایشی از جمله بارش باران، تابش شدید نور خورشید و عوامل دیگری از این دست است که علاوه بر این موارد عدم محصوربودن این نقش باعث دسترسی راحت هر بازدید کننده ای به آن شده به همین واسطه در برخیاز قسمتهای این کتیبه، یادگاری هایی ثبت شده و به این اثر تاریخی صدماتی جدی واردآورده است.

وی اظهار داشت: شدت فرسایشهای جوی در این اثر باستانی تا آنقدر است که علاوه بر ایجاد ترکهایی در کتیبه، جدا شدن بخشهایی از آن و محو شدن برخی از کلمات که به صورت عمده از سالیان گذشته برجای مانده اند هم اکنون ورقه شدن برخی از قسمتهای نقش و احتمال گسترش آنها به سایر قسمتها و عدم مقابله با عواملی که در نهایت منجر به محو شدن سطرهای این کتیبه می شوند نیز از جمله آسیبهایی اساسی است که این اثر منحصر به فرد باستانی را با تهدیدی جدی مواجه کرده است.

عباسپور تصریح کرد: این کتیبه دارای 58 سطر بوده و در دو بخش که یکی از این بخشها شامل فهرستی است علاوه بر اطلاعاتی که در خصوص کردیر می دهد، نام برخی از مناطق ایران را در دوران ساسانیان در خود جای داده که به لحاظ معرفی برخی حدود مرزی و جغرافیایی در این دوره از تاریخ ایران باستان نیز حائز اهمیت است.